چین با ترکیبی از عوامل زیر به یک ابرقدرت تبدیل شد:
**۱. اصلاحات اقتصادی و “باز شدن درها”:**
* رهبران مانند دنگ شیائوپنگ از دهه ۱۹۷۰ اقتصاد متمرکز را رها کرده و به تدریج اقتصاد بازارمحور و صادراتمحور را جایگزین کردند.
* پیوستن به سازمان تجارت جهانی (WTO) در سال ۲۰۰۱، سرمایهگذاری خارجی و تجارت را به شدت افزایش داد.
**۲. سرمایهگذاری کلان در زیرساخت و تولید:**
* تبدیل شدن به “کارخانه جهان” با تولید کالاهای ارزانقیمت برای بازار جهانی.
* ساخت زیرساختهای عظیم (جاده، بندر، فرودگاه، شبکه قطار سریعالسیر) که اقتصاد را متحول کرد.
**۳. برنامهریزی بلندمدت و متمرکز:**
* اجرای برنامههای پنجساله توسعه با اهداف مشخص و سرمایهگذاری در بخشهای استراتژیک مانند فناوری.
**۴. سرمایه انسانی عظیم:**
* جمعیت بسیار زیاد که هم نیروی کار ارزان و هم بازار مصرف وسیعی فراهم کرد.
**۵. تمرکز بر فناوری و نوآوری:**
* سرمایهگذاری سنگین در تحقیقات و توسعه (R&D) و حوزههای پیشرفته مانند هوش مصنوعی، ۵G و فضایی.
**نتیجه:** این ترکیب منحصربهفرد از اصلاحات اقتصادی، نیروی کار فراوان، تولید انبوه، برنامهریزی بلندمدت و تمرکز بر فناوری، چین را در کمتر از نیمقرن به دومین اقتصاد بزرگ و یک ابرقدرت جهانی تبدیل کرد.
دنگ شیائوپینگ (به چینی: 邓小平، DENG XIAOPING) (زاده ۲۲ اوت ۱۹۰۴ – درگذشته ۱۹ فوریه ۱۹۹۷) سیاستمدار و رهبر نخبگان نسل دوم جمهوری خلق چین که از ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۹ رهبر عالیمقام چین بود. وی در دههٔ ۱۹۲۰ به حزب کمونیست چین پیوست. او در طول فعالیت خود در حزب کمونیست چین سه بار مورد تصفیه قرار گرفت (اما هیچگاه از حزب اخراج نشد) که مهمترین آن در دوران انقلاب فرهنگی چین بود چون مائو معتقد بود دو نوع سرمایهداری وجود دارد که باید علیه آن مبارزه کرد: اول امپریالیسم به مرکزیت آمریکا و دوم سرمایهداری درون حزب کمونیسم؛ که از قضا صادق درآمد و حزب کمونیسم چین با یک حرکت به سمت سرمایهداری و سرکوب شدید مردم و فساد گسترده سران حزب و خانوادههایشان بر پیشبینی مائو صحه گذاشت. شیائوپینگ در دوران جئو ئن لای (چوئن لای) به عنوان معاون نخستوزیر برگزیده شد گرچه دوباره در سال ۱۹۷۶ برکنار شد.
بعد از درگذشت مائو تسهتونگ رهبر انقلاب کمونیستی چین و از اواخر دههٔ ۱۹۷۰ تا اوایل دههٔ ۱۹۹۰ قدرت دنگ به تدریج افزایش یافت. با آغاز رهبری دنگ شیائوپینگ بر حزب کمونیست چین، سیاستهای درهای باز و حرکت به سمت کاپیتالیسم (با عنوان رسمی سوسیالیسم خاص چین) آغاز گشت. در سال ۱۹۷۸ دنگ شیائوپینگ با سیاست اصلاحات کشاورزی، صنعت، قوای دفاعی، علم و صنعت باعث تحول عظیمی در چین شد و مسیر این کشور را به کلی تغییر داد. اما او در سال ۱۹۸۹ در طول حرکت به سمت سرمایهداری بازار آزاد، اعتراضات دانشجویان دموکراسیخواه چین را در میدان تیان آن من به خاک و خون کشید و دست به یک سرکوب گسترده زد.
اصلاحات دنگ و متحدانش بهتدریج چین را از اقتصاد دستوری و ایدئولوژیهای مائوئیست خارج کرد، فرصتهایی را برای سرمایهگذاریها و فناوریهای خارجی ایجاد و نیروی کار عظیم چین را به بازار جهانی شناساند. از این رو، یک میلیارد نفر از فقر نجات یافتند و چین یکی از سریعترین رشدهای اقتصادی جهان را داشت.[۱] دنگ و جانشینان منتخب او جیانگ زمین و هو جینتائو در دگرگونی چین به دومین اقتصاد بزرگ جهان از نظر تولید ناخالص داخلی اسمی در سال ۲۰۱۰ نقش داشتند.